کشتی در کرمانشاه فقط یک ورزش نیست ریشه در خاک و رگ و پوست این مردم دارد و نفس کشیدن در هوای آن کار هر کسی نیست. در تاریخ معاصر این دیار اگر بخواهیم از مردی یاد کنیم که نامش با غیرت و آزادگی گره خورده باشد بی‌تردید نام اشرف دشتیان در صدر می‌نشیند مردی که نه تنها روی تشک یک جنگجوی تمام‌عیار بود بلکه با قلم شیوا و منش پهلوانی‌اش به نمادی از معرفت و حق‌طلبی بدل شد.

اشرف دشتیان در محلهٔ قهرمان‌پرور فیض‌آباد چشم به جهان گشود؛ محله‌ای که نامش با کشتی عجین شده و بزرگانی چون برادران محبی قهرمانان بلند اوازه ایران وجهان از آنجا برخاسته‌اند. او کشتی را زیر نظر مربیان سازنده و نام‌آشنای این دیار زنده‌یادان پهلوانان کهن کسوت بیژن زرافشانی و حشمت میرزایی و استاد یدالله یوسفی آغاز کرد. این بزرگان تنها فنون کشتی را به او نیاموختند بلکه منش و ادب و مرام پهلوانی را در جانش نشاندند و او تا آخرین روز قدردان و وام‌دار این استادان ماند.
روزگاری که علی اشرف دشتیان دوبنده می‌پوشید قهرمان شدن در استان کرمانشاه اگر دشوارتر از قهرمانی کشور و آسیا نبود دست‌کمی هم از آن نداشت. در آن فضای پر از مدعی او سال‌ها در رده‌های نوجوانان و جوانان و بزرگسالان یکه‌تاز تشک‌های استان بود. اوج هنرنمایی او به زیرگیری‌های برق‌آسا و بی‌نقصش بازمی‌گشت؛ جایی که حریفان حتی فرصت تفکر پیدا نمی‌کردند و قدرت بدنی خیره‌کننده همراه با هوش و ذکاوت کم‌نظیرش اجازه هیچ واکنشی به رقبا نمی‌داد. دو بار ایستادن بر بام کشتی جوانان ایران (نقره وطلا درمسابقات جوانان کشور درکارنامه این پهلوان است)چند دوره قهرمانی مقتدرانه در رقابت‌های کارگران کشور و بالا بردن جام قهرمانی در مسابقات هلال‌احمر و نیروهای مسلح تنها گوشه‌ای از کارنامه زرین اوست. افتخارآفرینی‌هایی که با گذر زمان نیز رنگ نباخت و در دوران پختگی به مدال طلای پیشکسوتان ایران و جهان پیوند خورد.
با پایان دوران قهرمانی داستان اشرف دشتیان وارد فصلی ماندگارتر شداو وارد دنیای مربیگری ومعلمی شد اما سالن تمرین او پیش از آنکه محلی برای آموزش فنون باشد مکتب انسان‌سازی بود. دشتیان مربیگری را رسالت می‌دانست نه شغل. او صدها قهرمان استانی و کشوری را به جامعه ورزش معرفی کرد که فقط در یک نمونه چهار دلاور نامدار یعنی علی آقایی و احسان یاری و حافظ دشتیان و پوریا نعیمی در یک سال هم‌زمان بر سکوی نخست استان کرمانشاه ایستادند، فرزندان برومندش نیز حاصل همین تربیت ناب بودند؛ حامد که در رده نونهالان و نوجوانان درخشید و حافظ که بیش از ده سال در رده‌های سنی مختلف بدون شکست بر بام استان نشست و شش هفت بار پیاپی در بزرگسالان با اقتدار قهرمان شد هرچند به خاطر تصمیم‌های سلیقه‌ای و مدیریت نامهربان حقش برای مدال‌های پرتعداد کشوری پایمال شد تا در شمار استعدادهای سوخته قرار گیردگرچه می‌توانست سالیان سال در رده های اول کشور وحتی آسیا بایستد….
اما آنچه چهرهٔ اشرف دشتیان را جاودانه ساخت عمق معرفت و وفاداری بی‌نظیر او به استادانش بود هنگامی که زنده‌یاد حشمت میرزایی در بستر بیماری بود دشتیان همچون یک پرستار دلسوز و عاشق تا واپسین لحظات در کنارش ماند و از او مراقبت کرد تا معنای واقعی حق‌شناسی را به تصویر بکشد، او هرگز فراموش نکرد که چراغ راهش را چه کسانی روشن کرده‌اند، در این میان نگاه بی‌چشمداشت او به مربیگری نیز زبانزد بود؛ او از بسیاری از شاگردانش ریالی دریافت نمی‌کرد و همراه با چند تن از مربیان باوجدان دیارمان از جمله قاسم امیری کمیته‌ای خودجوش برای دستگیری از نیازمندان تشکیل داد و تمام درآمد حاصل از سالن را بی‌سر‌و‌صدا صرف خانواده‌های بی‌بضاعت کرد.
با این همه خصلت حق‌گویی و قلم رسای او به مذاق خیلی‌ها خوش نیامد،دشتیان روزنامه‌نگار و شاعری شجاع بود که با قلم حق‌طلبش کاستی‌ها و کم‌کاری‌های مدیریت وقت را بی‌پروا نقد می‌کرد. نقدهای سازنده‌ای که منافع عده‌ای را به خطر انداخت و کینه‌توزی‌ها را رقم زد. او که تاب دیدن بی‌احترامی به پیشکسوتان را نداشت وقتی دید با لجاجت‌های کور تایم تمرینی اسطوره و پهلوان بی‌بدیل کشتی یعنی بیژن زرافشانی را تعطیل کردند سکوت نکرد و پس از درگذشت این پهلوان بزرگ به نشانهٔ اعتراض و حمایت از حریم استاد برای همیشه عطای مربیگری را به لقایش بخشید.
اشرف دشتیان در دل تاریخ کشتی این دیار ثبت شد نه فقط به خاطر مدال‌ها و زیرگیری‌های بی‌نظیرش بلکه به خاطر ایستادن بر مدار حقیقت و دستگیری از افتادگان ومستضعفان او تندیس یک مربی سازنده و حق‌گووحق طلبی است که هرگز باج نداد و جاودانگی را با حریت و آزادگی تاخت زد.
دراین رسانه از زحمات این استاد وقهرمان ومربی سازنده یادی کنیم وقدردانی کنیم از زحمات این استاد بزرگ.

نویسنده: دانیال تنها