هادی نوروزی/سردبیر

این روزها یکی از پرتکرارترین گلایه‌های شهروندان، افزایش غیرمنتظره قبوض برق است. خانواده‌هایی که ماه گذشته با قبضی معقول کنار آمده بودند، حالا با اعدادی مواجه‌اند که بودجه خانوارشان را به چالش می‌کشد. اما در سوی دیگر ماجرا، مدیران شرکت توزیع برق تأکید دارند که هیچ افزایش قیمتی در کار نبوده و تنها «پله‌های تعرفه‌ای» تغییر کرده‌اند.
به زبان ساده، تعرفه برق مانند پلکانی است که هرچه مصرف بالاتر برود، قیمت هر واحد انرژی هم پله‌به‌پله گران‌تر می‌شود. مشترکی که در محدوده الگوی مصرف بماند، همان نرخ قبلی را می‌پردازد؛ اما به محض عبور از سقف تعیین‌شده، وارد پله‌های پرهزینه‌تر می‌شود و همین موضوع، رقم نهایی قبض را به شکل محسوسی بالا می‌برد. به عبارت دیگر، جریمه‌ای در کار نیست؛ بلکه منطق «هرچه بیشتر مصرف کنی، گران‌تر می‌پردازی» اجرا می‌شود.
نکته مهم اینجاست که بسیاری از خانواده‌ها بدون آنکه متوجه باشند، از سقف مصرف عبور می‌کنند. استفاده هم‌زمان از وسایل پرمصرف مانند کولر، ماشین لباسشویی، اتو و ظرفشویی در ساعات اوج مصرف، به‌سرعت قبض را به پله‌های بالاتر می‌برد. در چنین شرایطی، مدیریت مصرف نه یک انتخاب، که یک ضرورت اقتصادی برای حفظ تعادل بودجه خانوار است.
راه‌حل اما چندان پیچیده نیست. جابه‌جایی استفاده از وسایل پرمصرف به ساعات غیرپیک، خاموش کردن روشنایی‌های اضافی، استفاده بهینه از کولر و پرهیز از اسراف، همگی اقداماتی ساده‌اند که می‌توانند مصرف را در محدوده الگو نگه دارند و قبض را در حد قابل قبولی حفظ کنند.
در نهایت، این اختلاف‌نظر میان شهروندان و مسئولان، هر دو طرف را به یک نتیجه می‌رساند: آگاهی از الگوی مصرف و مدیریت هوشمندانه انرژی، کلید عبور از این چالش است. شاید وقت آن رسیده که به‌جای گلایه از قبض، به اصلاح عادت‌های مصرفی فکر کنیم؛ چراکه این کار، هم به نفع جیب ماست و هم به نفع آینده انرژی کشور.